“Samen bereik je doelen waarvan je alleen niet had durven dromen.”

Met het programma Meerjarige Collectieve Ontzorging (MCO) gaat verduurzaming van woningen sneller, goedkoper en innovatiever. En als het tegenzit – zoals onlangs bij het faillissement en de doorstart van uitvoerder Winst uit je woning – functioneert het ‘als vangnet en lanceerplatform tegelijk’. Florian Mulder van Winst uit je woning vertelt over de voordelen van de MCO-aanpak. “Het werkt als een turbo.”

Om gemeentes te ondersteunen bij de gigantische verduurzamingsopgave waar ze voor staan, ontwikkelde Verbouwstromen de MCO-aanpak: Meerjarige Collectieve Ontzorging. Daarin verbinden meerdere gemeentes zich in een MCO-regio, waarin ze gezamenlijk bewoners beter, sneller en goedkoper helpen bij het verduurzamen van hun woning. Dat gebeurt samen met een ontzorgingspartij; in de regio’s Drechtsteden en Utrecht is dat Winst uit je woning. Florian Mulder is programmanager bij Winst uit je woning.

Meer impact

”Inspirerend,” noemt Florian Mulder het aanpakken van de verduurzamingsopgave in een MCO-omgeving. ”Het werkt namelijk als een turbo op het proces. Het is een unieke kans om te schalen, omdat we niet op individueel niveau het wiel opnieuw uitvinden. We delen de risico’s, maar vermenigvuldigen de successen.”

Heb je voorbeelden van specifieke schaalvoordelen?

“Het uitrollen van de biobased-bonus is een voorbeeld. Mooi en belangrijk, en de overheid stimuleert het ook, maar ga dat maar eens implementeren. Alle materiaalkennis, het toepassen in je klantreis, het datastuk, het verwerken in je subsidieproces, de protocollen – het is best complex. Als je dat met elkaar doet, pak je het gewoon beter aan. Ander voorbeeld: de data-inrichting. Best veel gemeentes zien daarin dingen door de vingers. In een MCO-regio kun je daar echt in investeren.”

“Dat is ook de kracht van onze positie. Dat wij de klantreis zo hebben ingericht dat het gemeentes makkelijker wordt gemaakt dit soort uitdagingen aan te pakken. Wij zijn er trots op dat we dit steeds meer als een one-stop-shop kunnen aanbieden. Zodat gemeentes maximaal gebruik kunnen maken van de ontzorging die we ze bieden.”

Stel dat de uitvoering twee keer zo snel zou moeten, wat is dan je ideale toekomstbeeld?

“Nog harder het innovatiepedaal intrappen. En meer inzetten op verduurzamen naar de standaard. In de meeste gemeentes zit 95 procent nog op: first things first. Maar eigenlijk spelen we met zijn allen een andere wedstrijd. Je kunt mensen aanzetten tot één of twee maatregelen, bijvoorbeeld vloerisolatie. Die staan in de landelijke regelingen en dat zijn natuurlijk goede maatregelen. Maar met een nog langere horizon kun je misschien wel 50 procent verder komen met dezelfde inspanningen.”

Hielp het feit dat je binnen een MCO functioneerde?

“Dat denk ik wel. Er werd al in een vroeg stadium geschakeld met de MCO’s: willen we dit doorpakken, wat zijn de opties? Ik ben trots op onze veerkracht als collectief. We hebben veel voor de kiezen gekregen, maar we zijn in de regio niet naar elkaar gaan wijzen. We zijn gaan bouwen. Dat we in korte tijd weer een stevig fundament voor de toekomst hebben gelegd, vind ik knap van ons allemaal.”

“Er is natuurlijk een heel circus opgetuigd, met wethouders die er iets van vonden, juristen die geen fouten wilden maken, en op een gegeven moment komt de vraag: hebben we vertrouwen in een goed vervolg? Dat waren niet altijd makkelijke gesprekken. Je moet elkaar de waarheid zeggen, én luisteren naar de waarheid van anderen. Kunnen we dit passend maken zonder dat we juridische zaken geweld aandoen? Want er liggen gewoon afspraken en die moeten door. Daar kwamen we in de MCO-regio’s redelijk goed uit, en nu worden we er sterker van. Het is keihard werken op dit moment, en daarin trekken we gezamenlijk op met de MCO’s inclusief Verbouwstromen.”

Focus op de bewoners

Jullie hebben een turbulente periode achter de rug. Hoe zorg je ervoor dat de samenwerking met de opdrachtgevers in zo’n situatie gelijkwaardig blijft?

Florian: “Dat is wel een uitdaging. Je komt snel in: jullie moeten dit, jullie moeten dat. Maar we hebben ook geleerd dat je prima kunt vragen aan de ander: zou je dit of dat kunnen organiseren? Eigenlijk wordt daar meestal positief op gereageerd: ’tuurlijk, ik wil die sessie best voorbereiden’. Soms vergeet je zoiets gewoon te vragen. Bovendien zijn wij intermediair; wij worden ingehuurd en hebben onze expertise. Maar gemeentes hebben natuurlijk ook hun expertise. In een wederkerige relatie maak je daarvan gebruik. Gemeentes tonen vaak veel vasthoudendheid, en wij doen daar vanuit onze passie zeker niet voor onder. Het is van belang dat je dat in balans houdt en elkaar daarin respecteert.”

Wat zou je andere regio’s in een vergelijkbare situatie meegeven?

‘Houd focus op de bewoners. En vergeet niet: samenwerken loont pas echt als je bereid bent over gemeentegrenzen heen te kijken en te investeren in een partner die je echt ontzorgt. Blijf geloven in de kracht van de schaal. Samen bereik je doelen waarvan je in je eentje niet had durven dromen.’

Heb je het gevoel dat deze aanpak echt op de lange termijn werkt?

“Ja, zeker. Sowieso doordat MCO’s langjarig zijn kunnen we op langere termijn opereren. Ik denk dat we in die gezamenlijkheid meer kunnen oppakken als we nog innovatiever worden. En dat gemeentes kunnen aanhaken bij bestaande MCO’s als je die waarde laat zien. Dat is de uitdaging voor de komende jaren: nog beter de waarde laten zien van de innovatiekracht van het collectief. Het blijft natuurlijk de doelstelling dat meer gemeentes aansluiten. Daar wordt iedereen blij van. We kunnen makkelijker innoveren, meer bewoners bereiken, nog verder de kosten drukken. MCO’s zetten dingen neer die kleinere gemeentes lastig tegen die kosten en op dat niveau voor elkaar krijgen.”

Wat is het moment geweest dat je dacht: deze aanpak werkt, hier geloof ik in?

“Het moment waarop de eerste resultaten binnenkwamen. Je werkt met de gemeente best lang toe naar de “matdag”, de dag waarop bewoners worden geïnformeerd over de actie. Als je dan via de dashboard de aanmeldingen ziet binnenkomen, de flow in de klantreis ziet, dat mensen doorgaan en gebruikmaken van het aanbod, dat de subsidies worden gebruikt… Dat bewoners gemotiveerd zijn om te isoleren. En dat is het doel van ons allen: bewoners zo simpel mogelijk helpen met het verduurzamen van hun woning.”